Dojo etiquette

Het gedrag in de dojo is niet hetzelfde als het gedrag in een gewone gymzaal. We komen naar de dojo om aan onszelf te werken, om ons te vervolmaken en te perfectioneren, door middel van voortdurende studie, herhaling, polijsten, oefening,... Het is de weg van de krijger die we leren bewandelen in de dojo. Dit is echter niet de weg van het gevecht, doch de weg van de vervolmaking, in functie van de bescherming van het leven en met als doel de perfecte controle over ons eigen lichaam en onze geest te verwerven. Niet het gevecht wordt gezocht, maar de methode om het gevecht te vermijden.

Het juiste gedrag in de dojo is zeer complex en varieert bovendien naargelang de omstandigheden. Veel van de oude Japanse gewoonten vinden we in het dojoleven terug. De beste manier om het dojogedrag onder de knie te krijgen is dan ook veel in de dojo te vertoeven en de oude-ren goed in de gaten te houden, zonder te vergeten dat ook zij nog fouten maken. De rest komt dan wel vanzelf, mits een beetje goede wil, veel geduld, en de moed om te vallen en op te staan.

Bovendien zijn er een aantal "regels" die universeel zijn, doch ook een aantal regels die eigen zijn aan een bepaalde dojo. Een exacte code voor het juiste gedrag kan dan ook onmogelijk op papier gezet worden. Dit zou trouwens zinloos zijn: we bevinden ons niet in het leger! Hierna volgt toch een summiere opsomming van een aantal belangrijke punten die dienst kunnen doen als geheugensteuntje:

In feite is de hele drijfveer van het gedrag in de dojo te herleiden tot één kernbegrip: respect! Denk hier goed over na. De verschillende "re-gels" die hierboven staan opgesomd zijn eigen-lijk geen echte regels, doch eerder een omschrijving van een gedragscode voor je eigen welzijn. Het doel van de dojo etiquette is je correct voor te bereiden op de renshu, zodat je hierdoor veel meer kan gaan leren dan je zelf voor mogelijk had geacht. Zoals reeds eerder vermeld, is het zeker niet de bedoeling een aantal regels op te stellen zoals in het leger, integendeel! We moe-ten gewoon trachten om op een aangename, toffe, correcte en efficiënte manier het beste van ons-zelf te maken en dit als een grote vriendenkring zowel binnen als buiten de dojo.

De eigenlijke training of oefening wordt in Japan voorgesteld door "keiko". Tamura sensei leert ons dat keiko in feite drie begrippen omvat: renshu, tanren en remma. Deze begrippen kun-nen het best worden begrepen door de analyse van hun schrijfwijze.

Renshu bestaat uit twee kanji: ren en shu. Ren betekent kneden, de materie bewerken, en shu betekent leren of aanleren, net zoals in "shugyo". Globaal betekent renshu dus het kne-den en bewerken van zichzelf door middel van voortdurende herhaling en studie.

Tanren bestaat uit tan en ren. Tan is het be-slaan, hameren en harden van ijzer. Tanren staat bijgevolg voor het bewerken door middel van zware oefening. Verschillende oefeningen met bokken zijn hiervan een voorbeeld.

Remma staat voor het polijsten, net zoals bij een diamant. Remma vertegenwoordigt de over-gang van het grove naar het fijnste.

Keiko staat nu voor de globalisatie van die drie gegevens. Het komt er dus voor een groot stuk op neer dat we de tijd die we in de dojo besteden optimaal moeten gebruiken om onszelf zo goed mogelijk te vormen, zodat we bestand zijn tegen het leven buiten de dojo en ons kunnen leren aanpassen aan alle mogelijke omstandigheden, op alle mogelijke gebieden. Denk ook hier goed over na.

Peter Van Marcke, informatiebrochure Tobu Chiku Aikikai